معرفي فارسي
 
 
 

اپيدميولوژي اختلالات روانپزشكي كودكان و نوجوانان در كل كشور و ارتباط آن با سرمايه اجتماعي، سبك زندگي و اختلالات شخصيت والدين

محمدرضا محمدي[1]

نسترن احمدي[2]

كوروش كمالي[3]

 

بيان مسئله
دانش روانشناسي و روانپزشكي قدمتي به اندازه نوع بشردارد. وجود بيماريهاي مختلف رواني در آدمي از قرنها پيش شناخته شده است و تاريخچه توصيف علائم رواني بيماران به چندين هزار سال قبل باز مي گردد. براي مثال علائم بيماري اسكيزوفرنيا (1) يا افسردگي (2) از حدود 2500 سال پيش شناخته شده اند.
هر چند كه وجود اين اختلالات از قرنها پيش مورد تاييد قرار گرفته است، تنها در قرن بيستم بود كه روشهاي آماري براي برآورد فراواني اين اختلالات مورد استفاده قرار گرفت (3). در گذشته بررسيهاي اپيدميولوژيك اختلالات رواني به كمك مراجعه به پرونده هاي موجود بيماران و اطلاعات به دست آمده از صاحبنظران به انجام مي رسيد ولي امروزه فراواني بيماريهاي رواني در جهان به كمك مطالعات مختلف اپيدميولوژيك و معمولا با استفاده از پرسشنامه هاي غربالگري به دست مي آيد (4).
روانپزشكي كودك حرفه اي نوپاست كه در دهه هاي اول قرن بيستم به عنوان يك رشته فوق تخصصي از روانپزشكي بزرگسالان منشعب شد. دوران كودكي (به همراه دوران نوجواني) موضوع جذابي براي پژوهش است كه افراد مختلفي مانند روانپزشكان اطفال، روانشناسان، متخصصين اطفال، مسوولين آموزشي و مددكاران اجتماعي را به سمت خود مي كشاند (5).
بيان مساله
مطالعات اپيدميولوژيك درروانپزشكي كودك و نوجوان در اواسط دهه 60 ميلادي با پيمايش هاي
Isle of Wight در انگلستان آغاز گرديدند. پيش از اين مطالعه، مطالعات اندكي درباره فراواني اختلالات رفتاري در جمعيت عمومي كودكان وجود داشت (6).
از هنگامي‌كه اولين مطالعه اختلالات روان‌پزشكي كودكان در جهان انجام گرفته است (9-7)، اغلب كشورهاي پيشرفته مطالعات مشابهي براي جستجوي ميزان‌هاي شيوع و عوامل خطر اختلالات روان‌پزشكي در كودكان انجام داده‌اند (29-10). روان‌پزشكي كودك در كشورهاي در حال توسعه هنوز در ابتداي انجام اينگونه مطالعات است و در اكثر موارد، حجم نمونه در روش‌هاي آنها براي كسب اطلاعات مفيد بسيار كم بوده است. به همين دليل اين كشورها نگراني‌هاي زيادي در مورد سلامت روان كودكان و بررسي‌هاي همه‌گيري‌شناسي دارند.
 
تغييرات اجتماعي، فرهنگي، سياسي و اقتصادي ممكن است سبك زندگي جوامع را متأثر كرده و بر سلامت جسمي و رواني كودكان اثر بگذارد (30). يك مرور اخير بر ميزان‌ اختلالات رفتاري و هيجاني دركودكان كشورهاي در حال توسعه نشان مي‌دهد كه فراواني اختلالات روانپزشكي در كودكان ساكن در شهرهاي بزرگ دراين كشورها 20-10% بوده و برابر يا بيشتر از ميزان‌هاي كشورهاي توسعه يافته است (13). چهار مطالعه در هند، كلمبيا، فيليپين و سودان، جمعيتي را كه در خدمات بهداشتي اوليه حضور داشته‌ بررسي كرده‌اند و شيوع 29-12 درصد اختلالات روان‌پزشكي را در كودكان مشاهده كرده‌اند (31).
ضعف‌هاي متدولوژيك در مطالعات همه‌گيري شناسي، نتيجه‌گيري از بسياري از اين مطالعات را دشوار كرده است. نتايج اين مطالعات به طور معمول فقط با استفاده از معيارهاي ارزيابي والدين، روش‌هاي غيراستاندارد، حجم‌هاي نمونه كم و يا فواصل اطمينان وسيع و اغلب براساس نمونه‌‌هاي در دسترس صورت گرفته‌اند تا اين كه از روش‌هاي سيستماتيك استفاده نمايند.
مطالعاتي كه در اتيوپي (32)، سودان (33) و هند (34) انجام پذيرفته اند، ميزان شيوع مقطعي اختلالات روان‌پزشكي را در جمعيت كودك و نوجوان برابر با 3 تا 11 درصد گزارش نموده اند. اختلالات مورد بررسي شامل اختلالات هيجاني و رفتاري، تأخير تكاملي، پسيكوز، صرع و يا اختلالات رفتاري و رواني و عقب‌افتادگي ذهني بوده‌اند. در مطالعات انجام شده در كودكان مدرسه‌اي در شهر پكن (35) و هنگ‌كنگ (36) ميزان اختلال روان‌پزشكي در كودكان سنين مدرسه در چين تقريباً معادل كودكان كشورهاي پيشرفته است. سازمان جهاني بهداشت، مطالعه بررسي موارد را در اندونزي، هند، سري‌لانكا، تايلند، مصر و نيجريه انجام داده كه نشان مي‌دهد علامت‌شناسي روان‌پزشكي در فرهنگ ‌هاي گوناگون، تفاوت فاحش ندارد (37). از طرف ديگر مطالعات گوناگون ميزان وقوع و شيوع متفاوتي را در اختلالات فوق گزارش كرده‌اند (46-38). از طرف ديگر در برخي از مطالعات، فراواني اين اختلالات گاه تا حد 70 درصد نيز گزارش شده است (47).
 
در ايران، تعدادي از مطالعات در سطح محدود (در يك شهر و يا تعدادي از مدرسه‌ها) و اندك انجام شده است. در مطالعاتي كه بر روي بزرگسالان در كل كشور در سال 1380 انجام شد ميزان شيوع اختلالات برابر با 11% گزارش شده است به عنوان مثال در مطالعات انجام شده به وسيله محمدي و همكاران (48 و 49)، توكلي زاده (50)، باقري (51)، خرامين (52)، كرمي (53)، رومزپور (54) و بهره‌دار (55) تعداد كمي از اختلالات در جمعيت محدودي مورد مطالعه قرار گرفته است.
 
كشور ايران در حال حاضر تغييرات اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي عمده‌اي را پشت سر مي‌گذارد. در حال حاضر جمعيت ايران حدود 70 ميليون نفر مي‌باشد. طبق سرشماري قبلي (1375)، 25% جمعيت كشور زير 25 سال و 19 ميليون نفر از جمعيت در سنين 7 تا 18 سال بوده‌اند. تعداد زيادي از اين كودكان و نوجوانان ممكن است از اختلالات رفتاري و هيجاني رنج ببرند و به خدمات بهداشتي
درمانيزيادينيازمندباشند.
متأسفانه آمار دقيقي از شيوع اختلالات روان‌ پزشكي كودك و نوجوان در ايران وجود ندارد و اطلاعات حاضر محدود به بررسي‌هاي شهري و منطقه‌اي مي‌باشد. البته در پژوهش اخير كه شيوع اختلالات روانپزشكي در كودكان و نوجوانان ايراني بررسي شد،10 درصد ازكودكان و نوجوانان ايراني مبتلابه انواع اختلالات روانپزشكي تشخيص داده شدند( محمدي و همكاران).توجه به لزوم و ضرورت دستيابي به شيوع انواع اختلالات رواني در سطح كشور و دستيابي دست‌اندركاران بهداشتي، درماني و آموزش پزشكي و روانپزشكي به توزيع و پراكندگي اين اختلالات و بيماريها، پژوهشگران بر آن شدند تا با انجام مطالعه اي همه‌گير شناسي اختلالات روانپزشكي كودكان و نوجوانان در پنج استان كشور را بررسي نمايند. نتايج چنين مطالعه اي مي تواند اطلاعات مفيد و ارزشمندي را در اختيار مسؤولين و دست‌اندركاران بهداشت روان كشور قرار دهد تا با برنامه‌ريزي هاي مناسب و توزيع مناسب امكانات و تسهيلات، گام‌هاي اساسي را در راستاي پيشگيري و درمان اين اختلالات در سطح كشور بردارند.

 

ضرورت اجراي طرح

مطالعات اپيدميولوژيك درروانپزشكي كودك و نوجوان در اواسط دهه 60 ميلادي با پيمايش هاي Isle of Wight در انگلستان آغاز گرديدند. پيش از اين مطالعه، مطالعات اندكي درباره فراواني اختلالات رفتاري در جمعيت عمومي كودكان وجود داشت.از هنگامي‌كه اولين مطالعه اختلالات روان‌پزشكي كودكان در جهان انجام گرفته است، اغلب كشورهاي پيشرفته مطالعات مشابهي براي جستجوي ميزان‌هاي شيوع و عوامل خطر اختلالات روان‌پزشكي در كودكان انجام داده‌اند . روان‌پزشكي كودك در كشورهاي در حال توسعه هنوز در ابتداي انجام اينگونه مطالعات است و در اكثر موارد، حجم نمونه در روش‌هاي آنها براي كسب اطلاعات مفيد بسيار كم بوده است. به همين دليل اين كشورها نگراني‌هاي زيادي در مورد سلامت روان كودكان و بررسي‌هاي همه‌گيري‌شناسي دارند. 
تغييرات اجتماعي، فرهنگي، سياسي و اقتصادي ممكن است سبك زندگي جوامع را متأثر كرده و بر سلامت جسمي و رواني كودكان اثر بگذارد. يك مرور اخير بر ميزان‌ اختلالات رفتاري و هيجاني دركودكان كشورهاي در حال توسعه نشان مي‌دهد كه فراواني اختلالات روانپزشكي در كودكان ساكن در شهرهاي بزرگ دراين كشورها 20-10% بوده و برابر يا بيشتر از ميزان‌هاي كشورهاي توسعه يافته است. چهار مطالعه در هند، كلمبيا، فيليپين و سودان، جمعيتي را كه در خدمات بهداشتي اوليه حضور داشته‌ بررسي كرده‌اند و شيوع 29-12 درصد اختلالات روان‌پزشكي را در كودكان مشاهده كرده‌اند.
ضعف‌هاي متدولوژيك در مطالعات همه‌گيري شناسي، نتيجه‌گيري از بسياري از اين مطالعات را دشوار كرده است. نتايج اين مطالعات به طور معمول فقط با استفاده از معيارهاي ارزيابي والدين، روش‌هاي غيراستاندارد، حجم‌هاي نمونه كم و يا فواصل اطمينان وسيع و اغلب براساس نمونه‌‌هاي در دسترس صورت گرفته‌اند تا اين كه از روش‌هاي سيستماتيك استفاده نمايند.
مطالعاتي كه در اتيوپي، سودان و هند انجام پذيرفته اند، ميزان شيوع مقطعي اختلالات روان‌پزشكي را در جمعيت كودك و نوجوان برابر با 3 تا 11 درصد گزارش نموده اند. اختلالات مورد بررسي شامل اختلالات هيجاني و رفتاري، تأخير تكاملي، پسيكوز، صرع و يا اختلالات رفتاري و رواني و عقب‌افتادگي ذهني بوده‌اند. در مطالعات انجام شده در كودكان مدرسه‌اي در شهر پكن و هنگ‌كنگ ميزان اختلال روان‌پزشكي در كودكان سنين مدرسه در چين تقريباً معادل كودكان كشورهاي پيشرفته است. سازمان جهاني بهداشت، مطالعه بررسي موارد را در اندونزي، هند، سري‌لانكا، تايلند، مصر و نيجريه انجام داده كه نشان مي‌دهد علامت‌شناسي روان‌پزشكي در فرهنگ ‌هاي گوناگون، تفاوت فاحش ندارد . از طرف ديگر مطالعات گوناگون ميزان وقوع و شيوع متفاوتي را در اختلالات فوق گزارش كرده‌اند. از طرف ديگر در برخي از مطالعات، فراواني اين اختلالات گاه تا حد 70 درصد نيز گزارش شده است .
 
در ايران، تعدادي از مطالعات در سطح محدود (در يك شهر و يا تعدادي از مدرسه‌ها) و اندك انجام شده است. در مطالعاتي كه بر روي بزرگسالان در كل كشور در سال 1380 انجام شد ميزان شيوع اختلالات برابر با 11% گزارش شده است به عنوان مثال در مطالعات انجام شده به وسيله محمدي و همكاران ، توكلي زاده، باقري ، خرامين ، كرمي، رومزپور و بهره‌دار تعداد كمي از اختلالات در جمعيت محدودي مورد مطالعه قرار گرفته است.
 
كشور ايران در حال حاضر تغييرات اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي عمده‌اي را پشت سر مي‌گذارد. در حال حاضر جمعيت ايران حدود 70 ميليون نفر مي‌باشد. طبق سرشماري قبلي (1375)، 25% جمعيت كشور زير 25 سال و 19 ميليون نفر از جمعيت در سنين 7 تا 18 سال بوده‌اند. تعداد زيادي از اين كودكان و نوجوانان ممكن است از اختلالات رفتاري و هيجاني رنج ببرند و به خدمات بهداشتي
درمانيزيادينيازمندباشند.
متأسفانه آمار دقيقي از شيوع اختلالات روان‌پزشكي كودك و نوجوان در ايران وجود ندارد و اطلاعات حاضر محدود به بررسي‌هاي شهري و منطقه‌اي مي‌باشد. با توجه به لزوم و ضرورت دستيابي به شيوع انواع اختلالات رواني در سطح كشور و دستيابي دست‌اندركاران بهداشتي، درماني و آموزش پزشكي و روانپزشكي به توزيع و پراكندگي اين اختلالات و بيماريها، پژوهشگران بر آن شدند تا با انجام مطالعه اي همه‌گير شناسي اختلالات روانپزشكي كودكان و نوجوانان در پنج استان كشور را بررسي نمايند. نتايج چنين مطالعه اي مي تواند اطلاعات مفيد و ارزشمندي را در اختيار مسؤولين و دست‌اندركاران بهداشت روان كشور قرار دهد تا با برنامه‌ريزي هاي مناسب و توزيع مناسب امكانات و تسهيلات، گام‌هاي اساسي را در راستاي پيشگيري و درمان اين اختلالات در سطح كشور بردارند.

 

اهداف كلي و اختصاصي

هدف اصلي:

-          بررسي ميزان شيوع اختلالات روانپزشكي كودكان و نوجوانان در كل كشور و ارتباط آن با سرمايه هاي اجتماعي

اهداف كاربري:
1-فراهم اوردن اطلاعاتي مهم درباره سلامت جامعه (كودكان و نوجوانان)
2-محاسبه عوامل خطر و طول مدت قابل انتظار براي زندگي و زندگي با اختلالات
3-نياز به مراقبت و پوشش و درمان كودكان و نوجوانان(بررسي سرويس مورد نياز كودكان و نوجوانان)
4-فراهم اوردن تعيين عوامل اتيولوژيك اختلالات روانپزشكي 

فرضيه:

-          ارتباط معني داري ميان اختلالات روانپزشكي و سرمايه اجتماعي كودكان و نوجوانان وجود دارد.

 

روش كار

1-                       شناخت موقعيت:

ايران يكي از 16 كشور پهناور جهان است و جمعيت كلي آن تقريبا 47/78 ميليون نفر است (2/71 درصد در مناطق شهري و 8/28 درصد در مناطق روستايي)؛ 85% از جمعيت بالاي 6 سال باسواد هستند و نرخ بيكاري در اين كشور تقريبا 11% است. قوميت هاي متفاوتي در ايران ساكن هستند شامل: تركي، كردي، لري، بلوچ و عربي. مذهب رايج اسلام (8/98٪) است و زبان رسمي فارسي است (تنها زبان مورد استفاده براي نوشتن در ادارات و زبان اصلي براي تدريس در مدارس). ايران 31 استان دارد. در اين كشور حدود 104,114 مدرسه به منظور آموزش 16 ميليون دانش آموز در سن 7 تا 18 سال وجود دارد.

 

2-                       انتخاب مناطق مورد مطالعه:

اين مطالعه در مراكز31 استان انجام خواهد گرفت. بدين صورت فرصتي براي مقايسه استان هاي مختلف ايران از لحاظ ويژگي هاي زمينه اي مانند قوميت، فرهنگ و اقتصاد به وجود خواهد آمد و اين مقايسه تشخيص مشكلات رفتاري و هيجاني كودكان و نوجوانان را در هر استان به منظور ارائه خدمات متفاوت در هر منطقه فراهم مي آورد. نمونه گيري از هر 31 استان انجام خواهد گرفت. پرسشنامه ها به زبان فارسي انجام خواهد شد. در هر استان، نمونه ها از هر دو منطقه شهري و روستايي به منظور مقايسه اين مناطق انتخاب خواهد شد.

 

 

 

3-                       طراحي كلي مطالعه:

ابتدا در مرحله غربالگري و تشخيصي، يك نمونه تصادفي از جمعيت كودكان 7 تا 18 سال به منظور سنجش روايي و پايايي شناخته شده پرسشنامه K-SADS-PL انتخاب خواهد شد. براي كودكان زير 11 سال پرسشنامه ها به طور مستقل توسط والدين تكميل خواهد شد و براي كودكان بالاتر از 11 سال توسط والدين يا نوجوان تكميل مي شود. اين حجم زياد داده به ما اجازه مي دهد تا مقايسه اي در طيف وسيعي از مشكلات هيجاني و رفتاري كودكان و نوجوانان و همچنين الگوهاي انحراف آنان در داخل هر استان و بين استان ها و نيز در جامعه هاي غير ايراني انجام دهيم.

 

4-                       انتخاب نمونه ها:

اين پروژه يك طرح ملي است كه در تمام استان هاي كشور اجرا خواهد شد. اين مطالعه بر روي شيوع اختلالات روانپزشكي 31000 كودك و نوجوان سن 6 تا 18 سال با استفاده از مصاحبه نيمه ساختار يافته K-SADS-PL متمركز شده است. با فرض شيوع اختلالات روانپزشكي برابر 3/0 و خطاي نوع اول 05/0 و خطا پذيرفته شده 05/0، حجم نمونه براي هر استان 825 مي باشد. در صورت در نظر گرفتن اثر نمونه گيري خوشه اي معادل با 2/1، حجم نمونه نهايي در هر استان به 990 (1000) نفر ميرسد. بنابراين حجم نمونه نهايي كل به 31000 نفر ميرسد. 167 خوشه (هرخوشه 6 نمونه) در هر استان انتخاب خواهد شد. در اين مطالعه از روش نمونه گيري خوشه اي چند مرحله اي استفاده خواهد شد. در هر استان علاوه بر شهر اصلي، دو منطقه روستايي نيز به صورت تصادفي (با استفاده از نمونه گيري خوشه اي) انتخاب خواهد شد؛ در گام بعدي در هر استان بلوك ها به صورت تصادفي و بر طبق كد پستي انتخاب خواهد شد. بنابراين ما انتظار خواهيم داشت كه در هر استان هم از مناطق شهري و هم از مناطق روستايي نمونه داشته باشيم.

علاوه بر تكميل پرسشنامه اختلالات رواني براي هر فرد، يك پرسشنامه سرمايه اجتماعي و همچنين پرسشنامه سبك زندگي نيز پر خواهد شد. پرسشنامه ميلون به منظور سنجش اختلالات شخصيت والدين نيز براي هر يك از والدين جداگانه تكميل خواهد شد.

 

روش جمع آوري اطلاعات

الف) تكميل پرسشنامه دموگرافيك

ب) تكميل مصاحبه نيمه ساختار يافته K_SADS

ج) تكميل پرسشنامه ميلون (براي والدين)

د) تكميل پرسشنامه سرمايه اجتماعي

ه) تكميل پرسشنامه سبك زندگي

 

ابزارها

v             مصاحبه K-SADS:

اين مصاحبه را مي‌توان در مورد كودكان 18-6 ساله به كار برد. اين مصاحبه نيمه ساختار‌يافته حاوي سؤالات چندگانه با فضايي براي پاسخگويي است و براي تصريح بيشتر نشانه‌ها تدوين شده است . اين ابزار تشخيصي اطلاعات مربوط به تشخيص فعلي و نشانه هاي سال گذشته را آشكار مي‌كند. نوعي از آن براي پرداختن به تشخيصهاي سرتاسر عمر وجود دارد. اين پرسشنامه تشخيصها را براساس چهارمين راهنماي تشخيصي آماري بيماريهاي رواني و بازنگري چاپ سوم آن ارزيابي مي‌كند.ترجمه فارسي اين پرسشنامه نيز موجود است و اعتبار و پايايي آن مورد بررسي و تاييد قرار گرفته است.

پرسشنامه K-SADS-PL مصاحبه نيمه ساختاريافته اي است كه به منظور ارزيابي اپيزودهاي فعلي وقبلي بيماريهاي رواني در كودكان و نوجوانان بر اساس DSM-III-R و DSM-IV طراحي شده است. به منظور ارزيابي هر علامت معيارهاي جستجو كننده و عيني وجود دارد. تشخيصهاي اوليه اي كه به كمك پرسشنامه K-SADS مطرح نمود عبارتند از: افسردگي اساسي[4]، كج خلقي[5]، مانيا[6]، هيپومانيا[7]، سيكلوتايميا[8]، اختلالات دوقطبي[9]، اختلالات اسكيزوافكتيو[10]، اسكيزوفرنيا[11]، اختلال اسكيزوفرنيفرم[12]، ساكيوز واكنشي حاد[13]، اختلال هراس[14]، گذرهراسي[15]، اختلال اضطراب جدايي[16]، اختلال اجتنابي دوران كودكي و نوجواني[17]، فوبي ساده[18]، فوبي اجتماعي[19]، اختلال بيش مضطرب[20]، اضطراب منتشر[21]، اختلال وسواسي جبري[22]، اختلال كمبود توجه/بيش فعالي[23]، اختلال سلوك[24]، اختلال رفتار مقابله جويانه[25]، شب ادراري[26]، بي اختياري دفع[27]، بي اشتهايي عصبي[28]، پراشتهايي عصبي[29]، اختلال تيك گذرا[30]، اختلال توره[31]، اختلال تيك حركتي يا صوتي مزمن[32]، سوءمصرف الكل[33]، سوءمصرف مواد[34]، اختلال استرسي پس از سانحه[35] و اختلالات انطباقي[36] (71). 

همانگونه كه گفته شد K-SADS مصاحبه اي نيمه سازمان يافته است و ضرورتي ندارد كه سوالات آن به صورت كلمه به كلمه تكرار شوند. اين سوالات تنها راهنماهيي جهت كسب اطلاعات لازم براي نمره دهي به هر پرسش مي باشند. آزمونگر مي تواند سوالات را با توجه به سطح تكامل كودك مطرح نمايد.

اين پرسشنامه با توجه به مصاحبه با والدين، كودك و جمع بندي اطلاعات از تمامي منابع موجود تكميل مي گردد. در هنگام تكميل مصاحبه با كودكان پيش از سنين نوجواني ابتدا مصاحبه با والدين انجام مي شود. در مورد نوجوانان بايد مصاحبه را با آنها شروع نمود. در صورت وجود تناقض در اطلاعات به دست آمده از منابع مختلف آزمونگر بايد از قضاوت باليني خود استفاده نمايد. در مورد تناقض در اطلاعات حاصل از كودكان و نوجوانان بيشترين اختلاف نظر در مورد پديده هايي فردي روي مي دهد كه والدين از آنها آگاه نيستند (مانند احساس گناه، نااميدي، اختلال خواب، توهمات و تفكرات خودكشي (71). درصورتي كه عدم توافق درباره رفتارهايي است كه قابل مشاهده هستند (مانند آتش افروزي، فرار از مدرسه و يا مناسك جبري) آزمونگر بايد مورد را با كودك و والدين رو در رو نمايد. اگر عدم توافق حل نشد، مي توان والدين و كودك را به صورت همزمان ملاقات نمود و درباره علت عدم توافق بحث كرد.

تكميل پرسشنامه K-SADS-PL مستلزم پر كردن بخشهاي زير است: 1) يك مصاحبه بدون ساختار مقدماتي؛ 2) مصاحبه غربالگري تشخيصي؛ 3) چك ليست تكميلي ضميمه؛ 4) ضميميه هاي تشخيصي ضميمه؛ 5) چك ليست خلاصه تشخيصهاي در طول عمر؛ و 6) مقياس نمره دهي ارزيابي كلي كودك[37] (C-GAS). در ابتدا K-SADS توسط هر يك از افراد مطلع به صورت جداگانه تكميل مي گردد و سپس پس از جمع بندي اطلاعات و رفع موارد تناقض، چك ليست خلاصه تشخيصهاي در طول عمر و مقياس نمره دهي ارزيابي كلي كودك تكميل مي گردد. اگر مدركي دال بر اختلالات رواني جاري يا قبلي يافت نشد، به ارزيابيي بيش از آنچه كه در مصاحبه غربالگري انجام مي شود نيازي نيست. 

v             پرسشنامه سرمايه اجتماعي (ناهاپيت و گوشال، 1998):

اين پرسشنامه شامل 7 خرده مقياس است: شبكه، اعتماد، همكاري، درك متقابل، روابط، ارزش ها، تعهد.

روايي و پايايي: آلفاي كرونباخ گرفته شده 93/0 مي­باشد (قليچ لي،1385).همچنين اونق (1384) در مطالعه­اي ضريب آلفاي كرونباخ پرسشنامه را براي هر سه هد 91/0 بدست آورده است و روايي آن را تاييد كرده.

v             پرسشنامه ميلون:

اين پرسشنامه 175 سوال دارد و اختلالات شخصيت را مي سنجد.
مطالعات مربوط به اعتبار و رايي نشان مي دهد كه پرسشنامه ميلون به طور كلي يك ابزار روان سنجي به خوبي سازمان يافته است و به ويژه همساني دروني آن بالاست.
ضريب آلفاي مقياس هاي 20 و 26 MCMI – III80/0 و براي مقياس هاي افسردگي و وسواس عملي به ترتيب بالاتر از 90/0 و پايين تر از 66/0 است ( ميلون، 1994).اعتبار بازآزمايي MCMI اصلي با فاصله ي زماني 379 روز ضريبي با ميانگين 69/0 براي مقياس هاي شخصيت و 67/0 براي مقياس هاي باليني را نشان داده است كه بيانگر سطح متوسطي از ثبات بلند مدت است ( آور هولستر، 1989).براي پرسشنامهMCMI-III ضريب اعتبار بازآزمايي بالايي با ميانه ي 91/0 گزارش شده است ( بالاترين 96/0 براي اختلال جسماني شكل و پايين ترين آن 82/0 براي تحقير ).به لحاظ استفاده از هنجارهاي جداگانه براي نمره گذاري نيمرخ مردان و زنان، اثرهاي مربوط به جنس نيز به حداقل رسيده است.بر اساس راهنمايMCMI-III ميانگين اعتبارپرسشنامه براي مقياسهاي شخصيت 89/0 وبراي مقياسهاي باليني 91/0 گزارش شده است.درصد توافق(نرخ تشخيص درست) ميان پيش بيني پرسشنامه و درجه بندي هاي متخصصان باليني براي نمره برش75در MCMI-IIIنرخ تشخيص درست بالايعني 4/90%براي مقياي پرخاشگر(آزارگر) و نرخ تشخيص پايين يعني 3/60%براي مقياس اجتنابي را سبب شده است. نمره برش 85 باعث افزايش نرخ تشخيص به 8/97%(پرخاشگر،آزارگر) و 8/74%(اجتنابي) گرديد.
تحليل عاملي MCMI-II به طور كلي سازماندهي مقياس ها را تاييد كرده است كه جامع ترين تحليل عاملي در ارتباط با آن به يك راه حل 8 عاملي منتج شده است، بزرگترين عامل كه 31% واريانس را تبيين مي كند مربوط به ناسازگاري كلي بوده و شامل افسرده ، روابط بين فردي آشفته، عزت نفس پايين و شناخت و رفتار با خود غيرعادي است.
با توجه به همبستگي بالاي ميان مقياس هاس MCMI-II , MCMI-III مي توان گفت دامنه ي همبستگي ها از همبستگي بالاي 0/94 براي تحقير تا همبستگي پايينتر از 0/59 براي وابستگي مي باشد و نتايج تحليل عاملي قابل تعميم به نسخه ي سوم آن نيز مي تواند باشد. اما بهتر است به طور مجزا مورد بررسي قرار گيرد.

v             پرسشنامه سبك زندگي :(LSQ)

اين پرسشنامه براي سنجش سلامت جسماني، ورزش و تندرستي، كنترل وزن و تغذيه، پيشگيري از بيماريها، سلامت روان شناختي، سلامت معنوي، سلامت اجتماعي، اجتناب از داروها، پيشگيري از حوادث و سلامت محيطي به كار ميرود.
ضريب پايايي كل پرسشنامه سبك زندگي به روش بازآزمايي 0/91 و ضريب همبستگي 0/58 و آلفاي كرونباخ0/87 مي باشد.بر پايه نتايج بدست آمده از اجراي تحليل عوامل با استفاده از روش تحليل مولفه هاي اصلي،10 عامل با ارزش ويژه بزرگ تر از يك استخراج شد كه روي هم 46/22 درصد واريانسكل سبك زندگي را تعيين مي كنند.اين نتايج روايي سازه پرسشنامه سبك زندگي را به منزله ابزاري چندبعدي براي ارزيابي و اندازه گيري سبك زندگي مورد تاييد قرار دادند.

 

نتايج مورد انتظار

اين مطالعه اپيدميولوژيك اولين برآورد شيوع اختلالات روانپزشكي كودك و نوجوان را در يك نمونه بزرگ و قابل تعميم به جامعه ايراني فراهم مي كند. توسط داده هاي اين مطالعه مي توان برآوردهاي شيوع اختلالات روانپزشكي كودك و نوجوان را در كشور هاي ديگر با ايران مقايسه كرد. اين مطالعه در مورد كودكان ايراني مي تواند با مطالعات مشابه در كشورهاي توسعه يافته يا در حال توسعه مقايسه شود.

همچنين توسط اين مطالعه، سياست گذاران سلامت كودكان در ايران ميتوانند يك پايگاه داده از رفتارها و هيجانات نرمال گروه وسيعي از كودكان و نوجوانان به دست آورند.

هدف از انجام اين مطالعه موارد ذيل مي باشد:

ü                       ارزيابي شيوع اختلالات روانپزشكي كودكان و نوجوانان در ايران؛

ü                       طراحي روش مناسب به منظور ارزيابي رواني كودكان و نوجوانان در ايران؛

ü                       تعيين ارتباط متغييرهاي خانواده و جمعيت شناختي با اختلالات روانشناختي؛

ü                       ارزيابي نيازهاي خدمات بهداشت رواني كودكان در ايران.

 

 



[1] مركز تحقيقات روانپزشكي و روانشناسي، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني تهران، تهران، ايران

[2] مركز تحقيقات قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني شهيد صدوقي يزد، يزد، ايران

[3] دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني زنجان، زنجان، ايران

[4]Major depression

[5]Dysthymia

[6]mania

[7]hypomani

[8]cylothymia

[9]Bipolar disorders

[10] Schizoaffective disorders

[11]Schizophrenia

[12]Schizophreniform disorder

[13]Acute reactive psychosis

[14]Panic disorder

[15]agoraphobia

[16]Separation anxiety disorder

[17]Avoidant disorder of childhood and adolescence

[18]Simple phobia

[19]Social phobia

[20]Overanxious disorder

[21]Generalized anxiety

[22]Obsessive compulsive disorder

[23]Attention deficit hyperactivity disorder

[24]Conduct disorder

[25]Oppositional defiant disorder

[26]enuresis

[27]encopresis

[28]Anorexia nervosa

[29]Bulimia nervosa

[30]Transient ticdisorder

[31]Torrett's disorder

[32]Chronic motor or vocal tic disorder

[33]Alcohol abuse

[34]Substance abuse

[35]Post traumatic stress disorder

[36]Adjustment disrders

[37]Children Global Assessment Scale

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
تاریخ به روز رسانی:
1397/12/11
تعداد بازدید:
49
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
آدرس پست الکترونیکی شما
شماره تلفن
توضیحات
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به دانشگاه علوم پزشکی شهید آیت الله صدوقی یزد میباشد.
Powered by DorsaPortal