دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی شهید صدوقی یزد
خدمات ارائه شده

رادیوتراپی چیست؟

رادیوتراپی به کارگیری پرتوها (اشعه های مختلف) جهت از بین بردن توده یا تومور یا پاکسازی محل آنها، به طوری که کمترین آسیب به بافت‌های سالم اطراف تومور برسد. این روش درمانی ممکن است برای درمان بیماری شما به تنهایی قبل از عمل جراحی (برای کاهش حجم تومور)، بعد از جراحی (برای پاکسازی ناحیه و حاشیه جراحی یا از بین بردن بقایای تومور) به کار رود. علاوه بر این پرتودرمانی می‌تواند همزمان یا قبل یا بعد از شیمی‌درمانی نیز برای شما توصیه شود.

 

پزشک متخصص رادیوتراپی انکولوژی:

 

که وضعیت بالینی شما را به دقت بررسی کرده و بر اساس صلاحدید علمی و تخصصی، لزوم یا عدم لزوم پرتودرمانی و موقعیت زمانی انجام آن را در توالی با سایر درمانها از جمله جراحی و شیمی درمانی تعیین می کند. در صورتی که پرتودرمانی لازم بود، نحوه درمان، ناحیه درمان و میزان پرتو را به تناسب نوع بیماری شما تجویز می‌کند.

 

فیزیسیست (فیزیک رادیوتراپی):

 

که طرح درمان (دوبعدی و سه بعدی) را بر اساس تصاویر گرفته شده از بیمار تهیه و پس از محاسبه و تایید نهایی پزشک متخصص طرح درمان را محاسبه می‌کنند.

 

کارشناسان پرتودرمانی:

پرونده و طرح درمان را به دقت مطالعه و وضعیت بدن شما را در حالت مناسب جهت اجرای طرح درمان شما فراهم می‌سازد و تکنیک خاص درمان شما را در وضعیت بهینه به کار گرفته و دستگاه را برای آن شرایط آماده وپرتودرمانی شما را با در نظر گرفتن کلیه موارد حفاظتی و تخصصی انجام می‌دهند.انجام مراحل اجرایی جلسات درمانی شما به عهده این کارشناسان است. همکاری شما هنگام تنظیم وضعیت قرارگیری برای اجرای تکنیک طرح درمان و به کار بستن توصیه های آنها حین درمان، موجب دقیق‌تر و مطلوب‌تر اجراشدن درمان شما خواهد شد.

 

رادیوتراپی خارجی:

 

بیمار روی تخت درمان در وضعیت خاصی قرار می‌گیرد و باید سعی کند برای چند دقیقه در طول تابش‌دهی بی‌حرکت باقی بماند. البته بلع و نفس کشیدن آرام و طبیعی مانعی ندارد. دستگاهها ممکن است صداهایی ایجاد کنند که نباید باعث نگرانی شما شود. داخل اتاقی که شما پرتو می‌گیرید دوربین مداربسته‌ای هست که به مانیتورهایی که خارج از اتاق قرار دارند مرتبط است و کارشناسان پرتودرمانی می‌توانند شما را داخل این مانیتور ببینند و در صورت لزوم از طریق بلندگو با شما صحبت کنند.

پزشک متخصص رادیوتراپی انکولوژی پس از بررسی نتیجه نمونه برداری (برگه پاتولوژی) و کلیه آزمایشات تشخیصی که برای شما انجام شده (عکس، آزمایش خون، سی‌تی‌اسکن، MRI ، سونوگرافی و...)، بررسی شرح حال و معاینات بالینی شما برای پرتودرمانی را در صورت صلاحدید برایتان تجویز می‌کند.

تشخیص لزوم پرتودرمانی، ناحیه درمان، نحوه و میزان پرتودهی و نحوه شیمی‌درمانی همزمان در تخصص پزشک متخصص رادیوتراپی انکولوژی است.

 

دورۀ درمان رادیوتراپی چه قدر است ؟

 

 در افراد مختلف ، دفعات رادیوتراپی متفاوت است . بعضی افراد تنها به یک یا چند جلسه درمان نیاز دارند اما بعضی ها ممکن است به چندین هفته و هر هفته 5 روز به رادیوتراپی نیاز داشته باشند ؛ در بعضی موارد این مدت به 6 تا 7 هفته می رسد .دفعات درمان به چیزهای زیادی بستگی دارد از جمله نوع سرطان ، محل آن و اینکه هدف از رادیوتراپی ، درمانِ کامل سرطان است یا برطرف کردن علائم و بهبود کیفیت زندگی . به طور کلی ، هنگامی که هدف از رادیوتراپی ، درمان ِ سرطان باشد لازم است دفعات بیشتری انجام شود . آنچه که اهمیت بسیار زیادی دارد این است که شما طبق برنامه عمل کنید تا فایدۀ رادیوتراپی به حداکثر برسد . معمولا ً تومورها در طی رادیوتراپی به تدریج کوچک می شوند اما از بین رفتن کامل آنها به زمان طولانی تری نیاز دارد به طوری که گاهی اوقات ، ممکن است مدتی بعد از پایان رادیوتراپی این امر ادامه داشته باشد .

 

برنامه ریزی برای اجرای بهترین درمان

برنامۀ درمانی شما به نوع سرطان ، محل سرطان و اندازۀ تومور بستگی دارد . همچنین ، برنامۀ درمانی به وضعیت سلامتی شما و سایر درمان هایی که برای معالجۀ سرطان دریافت نموده اید ، بستگی دارد . متخصص رادیوتراپی شمارا معاینه می کند و ممکن است برای بررسی بیشتر وضعیت شما رادیوگرافی و آزمایش خون درخواست کند . بعد او تصمیم می گیرد که کدام قسمت بدن را تحت رادیوتراپی قرار دهد ، چه مقدار اشعه استفاده کند و چند جلسه رادیوتراپی برای شما در نظر بگیرد .رادیوتراپی باید طوری برنامه ریزی شود تا ضمن این که به اندازۀ کافی اشعه به ناحیۀ سرطانی می رسد ، تا حد امکان ، بافتهای طبیعی و اعضاء اطراف ناحیۀ سرطانی کمترین آسیب را ببینند . یکی از راه هایی که برای کاهش آسیب به بافتهای اطراف تودۀ سرطانی اجرا می شود ، این است که در هر جلسۀ رادیوتراپی ، اشعه از زاویۀ متفاوتی به ناحیۀ سرطانی تابانده می شود . متخصص رادیوتراپی بهترین تکنیک را برای اجرای این کار طراحی می کند .

 

ممکن است برای تعیین محلی که باید رادیوتراپی بشود ، سی تی اسکن انجام شود .برای اطمینان از اینکه در هر جلسۀ رادیوتراپی وضعیت بدن شما در حالت مناسبی قرار بگیرد به طوری که اشعه درست به نقطۀ مورد نظر بتابد ، لازم است محل مورد نظر با استفاده از ماژیک علامت گذاری شود . تا پایان دورۀ درمان ، این علامت گذاری ها نباید شسته شوند . اگر جوهر نواحی علامت گذاری شده محو شوند ، کارشناس رادیوتراپی آن را تجدید خواهد کرد . معمولا ً بعد از هر جلسه رادیوتراپی ، روی نواحی علامت گذاری شده با یک تکه گاز پوشانده می شود .

 

در حین رادیوتراپی چه اتفاقی می افتد ؟

 

ممکن است از شما بخواهند که قبل از ورود به اتاق رادیوتراپی ، گان بپوشید . معمولا ً 15 تا 20 دقیقه در اتاق رادیوتراپی می مانید گرچه فقط حدود 2 تا 4 دقیقه از این زمان ، اشعه به شما تابانده می شود .کارشناس رادیوتراپی ، موقعیت بدن شما را روی تخت رادیوتراپی تنظیم می کند . او همۀ جیزهای مورد نیاز را در جای مناسب قرار داده و کنترل می کند . ممکن است روی بدن شما را با یک پوشش سربی بپوشاند تا به سایر قسمت های بدن که به اشعه نیاز ندارند ، آسیب نرسد .وقتی همه چیز در جای خود قرار داده شد ، کارشناس رادیوتراپی به اتاق مجاور اتاق شما می رود تا دستگاه را روشن   کند . شما در اتاق تنها می مانید اما می توانید از راه بلندگو با کارشناس رادیوتراپی صحبت کنید و او تمام مدت از طریق صفحۀ تلویزیون یا پنجره شما را تماشا می کند .در طی رادیوتراپی باید به طور طبیعی نفس بکشید اما مهم است زمانی که دستگاه کار می کند ، کاملا ً بی حرکت بمانید .در بسیاری از بیماران لازم است اشعه از چندین زاویه تابانده شود ؛ به همین دلیل لازم است کارشناس رادیوتراپی چندین بار دستگاه را جا به جا کند ؛ این کار از بیرون اتاق انجام می شود . هنگامی که دستگاه در اطراف تخت شما می چرخد ، به هیچ وجه حرکت نکنید . کارشناس رادیوتراپی به شما خواهد گفت که چه وقت می توانید حرکت کنید .دستگاههایی که برای رادیوتراپی استفاده می شوند خیلی بزرگ هستند و ممکن است زمانی که اطراف تخت حرکت    می کند ، صدایی شبیه جارو برقی ایجاد کند . همه چیز تحت کنترل کارشناس رادیوتراپی است ؛ شما اشعه ها را نمی بینید و آنها را احساس نمی کنید و نباید بابت چیزی نگران باشید .

آیا رادیوتراپی دردناک است ؟

 

خیر . در حین رادیوتراپی اشعه دیده نمی شود و اصلا ً باعث درد نمی شود . با این حال ، واکنش بدن شما به درمان ممکن است باعث درد یا ناراحتی بشود . البته ممکن است زمانی که روی تخت رادیوتراپی دراز کشیده اید ، درد داشته باشید که این درد ناشی از بیماری یا وضعیت بدن شما بر روی تخت می باشد . اگر احساس ناراحتی کردید به کارشناس رادیوتراپی بگوئید تا درمان را متوقف کند .در طول دورۀ رادیوتراپی پزشک و پرستار ، وضعیت شما را تحت نظر دارند و داروها و سایر مراقبت های لازم را ارائه   می دهند . در طی دوره های درمانی طولانی تر ، ممکن است لازم باشد پزشک شما را معاینه کرده و آزمایش خون و سایر آزمایشات ضروری را انجام دهد .

 

آیا اشعۀ رادیو اکتیو از بدن من ساطع خواهد شد ؟ 

 

خیر . در رادیوتراپی خارجی ، اشعه رادیواکتیو از بدن شما ساطع نخواهد شد . در زمان رادیوتراپی خارجی و بعد از آن ، خطری برای دیگران ندارید و می توانید به راحتی در کنار آنها باشید .بعد از خروج از بخش رادیوتراپی بدن شما هیچ پرتوی از خود ساطع نمی کند ، بنابراین هیچگونه مانعی برای روابط اجتماعی و خانوادگی شما وجود ندارد مگر اینکه پزشک معالج شما را در این رابطه تذکرات لازم را گوشزد کند . هنگام تابش پرتو درد یا گرما و سوزش و حسی حین درمان ایجاد نمی کند و شما هیچ چیزی حین درمان احساس نمی کنید .

 

تذکر:

 

1-در جلسات اولیه درمان بهتر است یکی از بستگان همراه شما باشد تا بتواند در مراحل پذیرش و درمان شما را همراهی و یاری کند و از اضطراب شما بکاهد .

2-زمان انتظار برای انجام درمان شما به غیر از روز اول معمولا 15 تا 30 دقیقه است و مدت پرتوگیری در حد چند ثانیه و یا چند دقیقه بیشتر نخواهد بود .

3-پس از تنظیم شما در وضعیت درمانی مطلوب توسط کارشناسان پرتودرمانی باید دقیقا در همان وضعیت بدون هیچ حرکتی ثابت بمانید.

4-حداقل هفته ای یکبار جهت کنترل روند درمان ، ارزیابی تحمل درمان و انجام آزمایشات لازم حین درمان در روزهایی که برایتا مشخص شده است به پزشک معالج خود مراجعه کنید .

5-در صورت مصرف هرگونه دارو پزشک متخصص خود را در جریان بگذارید واز مصرف خودسرانه هرگونه داروی خوراکی و غیرخوراکی حتی ویتامین ها و مکمل ها بدون تجویز پزشک در طول درمان خودداری کنید .

 

خدمات پرتو درمانی در این مرکز  :

 

این بخش با داشتن سه دستگاه شتابدهنده خطی ( دستگاه شتابدهنده خطی neptun، دستگاه شتابدهنده خطی oncor و دستگاه شتابدهنده خطی campact ) ،یک دستگاه سیمولاتور، یک دستگاه سی تی اسکن و نیز با امکاناتنرم افزاری پیشرفته و به روز حال حاضر جهت planning آمادگی ارائه خدمات  رادیوتراپی بصورت کامل برای همه بیماران از اقصی نقاط کشور می باشد 

 

گروه رادیوتراپی مرکز دارای:

 

تعداد 4 دکتر متخصص رادیوتراپی

تعداد 12 کارشناس رادیولوژی

تعداد4 کارشناس و کارشناس ارشد فیزیک پزشکی

تعداد 2 کارشناس تجهیزات وتعمیرات پزشکی

 

تجهیزات ویژه بخش رادیوتراپی:ž

 

دستگاه شتاب دهنده خطی و سیستم طراحی دو بعدی ž

سیستم طراحی سه بعدی دستگاه

 سی تی اسکن  

سیستم طراحی و ساخت شیلد بیمار ( مولدینگ )

تاریخ به روز رسانی:
1400/03/22
تعداد بازدید:
894
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به دانشگاه علوم پزشکی شهید آیت الله صدوقی یزد میباشد.
Powered by DorsaPortal